26/07/17

An príomhtheileagraf tógtha ón mbád báite, an Lusitania – an tAire Humphreys

Tá sé dearbhaithe inniu (Dé Céadaoin) ag an Aire Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta, Heather Humphreys TD,  gur aimsíodh príomhtheileagraf an RMS Lusitania ó shuíomh an bháid bháite amach ó Chionn tSáile agus go bhfuil caomhnú tosaigh á dhéanamh air ar tír. Le linn tumtha roimhe seo i mí Iúil 2016, rinneadh iarrachtaí an teileagraf a thógáil ach níor éirigh leo mar gheall gur theip ar chuid den trealamh.

Le cúpla lá anuas, thug tumairí áineasa, atá ceadúnaithe ag an Aire (le cead an úinéara) agus a bhí ag tumadh ar an mbád báite, tuairisc go raibh an teileagraf aimsithe acu agus mharcáil siad a shuíomh ar ghrinneall na farraige. Tar éis chomhlairliúchán idir an úinéir agus Roinn an Aire, ardaíodh an teileagraf go dtí an dromchla inné faoi mhaoirseacht sheandálaí ó Sheirbhís Séadchomharthaí Náisiúnta (SSN) na Roinne.

I mí Dheireadh Fómhair na bliana seo caite aimsíodh teileagraf eile de chuid an Lusitania ar ghrinneall na farraige.

Ag labhairt di inniu, dúirt an tAire Humphreys:

“Tá áthas orm a dheimhniú go bhfuil an píosa tábhachtach seo den Lusitania tógtha ón mbád báite ar chósta thiar Chorcaí. Tuigim nach bhfuil aon damáiste déanta don teileagraf agus go bhfuil bail mhaith air.

“Tuigim freisin go bhfuil sé ar intinn ag úinéir an bháid, an tUasal Gregg Bemis, an teileagraf agus an seastán a aimsíodh anuraidh a chur ar taispeáint i músaem áitiúil, in éineacht le déantáin eile a fuair sé le linn tumthaí roimhe seo, agus is dea-scéal é sin don phobal.”

CRÍOCH

Nóta don Eagarthóir:

Féach na grianghraif atá ceangailte den teileagraf sular tógadh é agus ina dhiaidh sin.

Buaileadh an Lusitania le toirpéad ó fhomhuireán Gearmánach amach ó Chionn tSáile ar an 7 Bealtaine 1915 agus é ar a bhealach ó Nua Eabhrac go Learpholl. Tá fiosrúchán go fóill ar siúl maidir leis an gcúis a bhí leis an dara pléascadh, a chuir an bád go tóin poill agus inar cailleadh 1198 duine.

Tá an bád báite faoi úinéireacht Gregg Bemis Uasal. De bharr go bhfuil an bád briste níos mó ná 100 bliain d’aois is gá ceadúnas a fháil ón Aire faoi Achtanna na Séadchomharthaí Náisiúnta le haon tumadh a dhéanamh air. Tá sé clúdaithe freisin ag Ordú Oidhreachta Fomhuirí faoi na hAchtanna sin mar gheall ar an tábhacht idirnáisiúnta agus stairiúil a bhaineann leis.

 

An Roinn Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta, 23 Sráid Chill Dara,Baile Átha Cliath - D02 TD30 (01) 631 3800 / Íosghlao: 1890 383 000

Dearadh & Forbairt ag Fusio

Vision One Civil Service