16/12/19

Léargas nua faighte ar shaol Dhónaill Uí Chonaill agus graifítí loinge agus scríbhneoireacht eile ón 19ú haois aimsithe ar phlástar i dTeach Dhoire Fhíonáin

Tá ríméad ar Josepha Madigan TD, an tAire Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta (DCHG) agus ar Kevin 'Boxer' Moran TD, Aire Stáit d'Oifig na nOibreacha Poiblí agus Faoiseamh Tuilte a fhógairt gur aimsíodh bailiúchán tábhachtach de ghraifítí loinge, scríbhneoireacht agus inscríbhinní ar phlástar laistigh de struchtúir áirithe i bPáirc Náisiúnta Stairiúil Dhoire Fhíonáin i gCo. Chiarraí.

Dúirt an tAire Madigan: "Cuirim fáilte roimh an obair i gcomhar seo idir Seirbhís Séadchomharthaí Náisiúnta mo Roinne agus Oifig na nOibreacha Poiblí.  Is iontach an rud é gur aimsíodh na nithe seo agus cuirfidh an scríbhneoireacht  agus an graifítí loinge seo a aimsíodh greanta i mballaí Theach Samhraidh i nDoire Fhíonáin réimse nua eile leis an tuiscint atá againn ar shaol agus ar ré Dhónaill Uí Chonaill agus ar a chomhaoisigh."

Tá breis is 15 léiriú de graifítí loinge, rogha de script reatha, síniúcháin, uimhreacha agus breacaireacht, scríofa ar phlástar agus greanta sa phlástar laistigh de roinnt de na foirgnimh ar an eastát, go háirithe i dTeach Samhraidh. D'fhéadfadh sé gur leis an bhFuascailteoir féin cuid den scríbhneoireacht agus na léiriúcháin loinge, tá radhairc iascaireachta le feiceáil chomh maith, eangacha agus éisc i ngreim iontu, agus cuireann siad sin taifead físiúil de na bealaí traidisiúnta iascaireachta a bhí ann san 18ú agus san 19ú haois.

Oifigeach de chuid Sheirbhís na Séadchomharthaí Náisiúnta (DCHG) a tháinig ar an ngraifítí nuair a bhíothas i mbun cigireachtaí ar na láithreáin seandálaíochta laistigh den eastát, an séadchomhartha náisiúnta, Cloch Oghaim Dhoire Fhíonáin Beag, ina measc. I gcomhar le comhghleacaithe ón OPW, tá an graifítí á thaifeadadh agus á mheas faoi láthair maidir lena chaomhnú.

Dúirt an tAire Moran "Tá Páirc Náisiúnta Stairiúil Dhoire Fhíonáin, ina bhfuil Teach agus Gairdíní Dhónaill Uí Chonaill, ar cheann de na seoda atá san Eastát de Réadmhaoine Stairiúla atá againn agus baineann na mílte sásamh as gach bliain.   Cuirfidh an fionnachtain iontach seo caibidil eile le scéal Dhoire Fhíonáin agus le teaghlach Dhónaill Uí Chonaill.

Chuir an bheirt Airí araon fáilte roimh an obair i gcomhar leanúnach idir an dá roinn de réir mar a bheidh taifeadadh agus anailís ar an ngraifítí á thabhairt chun críche. Scrúdóidh an OPW tograí anois a chuirfidh ar a gcumas an graifítí a chaomhnú, a chosaint agus a chur i láthair an phobail. Nuair a bheidh na bearta sin tugtha chun críche, tá sé i gceist ag an OPW an Teach Samhraidh a oscailt arís don phobal.

Foilsíodh alt ar an méid a aimsíodh i nDoire Fhíocháin le gairid in eagrán an Gheimhridh de Archaeology Ireland.

An Roinn Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta, 23 Sráid Chill Dara,Baile Átha Cliath - D02 TD30 (01) 631 3800 / Íosghlao: 1890 383 000

Dearadh & Forbairt ag Fusio

Vision One Civil Service