13/10/15

Breis maoinithe don chultúr, don chomóradh agus don oidhreacht mar thoradh ar an téarnamh geilleagrach - an tAire Humphreys

Ollbhuiséad €310m curtha ar fáil i gCáinaisnéis 2016 do na hEalaíona, an Oidhreacht agus an Ghaeltacht

Tá ráite ag an Aire Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta, Heather Humphreys T.D., inniu (Dé Máirt) go bhfuil méadú 12% ar Bhuiséad a Roinne do 2016 mar thoradh ar an téarnamh geilleagrach.  Mar gheall air sin, cuirfear maoiniú breise ar fáil ar fud réimsí éagsúla lena n-áirítear Éire 2016: Clár Comórtha Céad Bliain, clár nua infheistíochta do na healaíona réigiúnacha agus d’ionaid chultúir agus borradh faoi bhuiséad oidhreachta na Roinne.

I measc bhuaicphointí Cháinaisnéis 2016 tá:

  • Méadú 12% ar mhaoiniú na Roinne Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta i gcomparáid le 2015.
  • Os cionn €48 milliún le haghaidh Éire 2016: Clár Comórtha Céad Bliain, lena n-áirítear beagnach €31 milliún do mhóroibreacha caipitil, agus maoiniú breise do chlár comórtha náisiúnta agus idirnáisiúnta a bheidh cuimsitheach agus fadréimseach, a chuimseoidh imeachtaí Stáit, tionscnaimh áitiúla pobail, réimse leathan tionscadal ealaíon agus cultúir, agus €3m curtha i leataobh do chlár idirnáisiúnta Chultúr Éireann do 2016 agus d’Amharclann na Mainistreach.
  • €8 milliún breise do chlár infreastruchtúir chultúrtha chun scéim nua deontas a mhaoiniú d’ionaid réigiúnacha ealaíon agus cultúir atá ann cheana féin agus maoiniú freisin d’Ionad Imeachtaí Chorcaí.
  • Méadú ar an uasteorainn ar fhaoiseamh cánach Alt 481 do thionscal na scannán ó €50 milliún go €70 milliún.
  • €2 mhilliún breise de mhaoiniú do chlár oidhreachta na Roinne.
  • Borradh faoi mhaoiniú na bhForas Cultúrtha Náisiúnta agus na Comhairle Ealaíon.

Agus í ag labhairt inniu, dúirt an tAire Humphreys:

“D’fhulaing earnálacha na n-ealaíon, an chultúir agus na hoidhreachta, amhail gach earnáil den gheilleagar, le linn na géarchéime airgeadais. Ach, a bhuíochas don téarnamh geilleagrach, tá muid ábalta infheistíocht a dhéanamh sna healaíona, sa chultúr agus san oidhreacht anois arís, rud a rachaidh chun tairbhe do phobail ar fud na tíre.

“Is é Éire 2016: Clár Comórtha Céad Bliain príomhthosaíocht mo Roinnse sa bhliain atá amach romhainn.  Tá an-áthas orm maoiniú de bhreis is €48 milliún a bheith bainte amach agam don tionscnamh seo.  Rachaidh formhór an mhaoinithe sin i dtreo mórthionscadail chaipitil amhail na hionaid nua cuimhneacháin agus na hionaid do chuairteoirí ar Shráid an Mhúraigh agus ag Ard-Oifig an Phoist, chomh maith le hathfhorbairt na Cartlainne Náisiúnta agus an Cheolárais Náisiúnta. Beidh cuimhne ar an gcomóradh go ceann i bhfad mar thoradh ar na tionscadail seo. Tacóidh an leithdháileadh do 2016 leis an liosta fairsing ócáidí Stáit, le clár suntasach ealaíon idirnáisiúnta a bheidh á reáchtáil ag Cultúr Éireann, chomh maith le cláir inár bhForais Chultúrtha, tionscnaimh áitiúla pobail agus mór-imeachtaí seasta.

“Tá infheistíocht inár n-infreastruchtúr cultúrtha thar a bheith tábhachtach; ní amháin go saibhríonn ionaid ealaíon agus cultúir na pobail áitiúla, ach cuireann siad borradh faoi fhás geilleagrach freisin. Beidh mo Roinnse ag cur scéim nua deontas ar fáil ar bhonn céimneach chun cuidiú le huasghrádú agus feabhsú na n-ionad ealaíon agus cultúir atá in áit cheana féin ar fud na tíre.

“Cuirfear borradh faoin maoiniú don Chomhairle Ealaíon agus do na Forais Chultúrtha Náisiúnta in 2016 freisin. Tabharfaidh sé seo deis don Chomhairle Ealaíon tacú le heagraíochtaí ealaíon ar scála beag agus mór ar fud na tíre, ó ghrúpaí áitiúla go heagraíochtaí le sainchúram náisiúnta ar nós Amharclann na Mainistreach. Léiríonn sé freisin an tábhacht a bhaineann le cur chun cinn ár sár-mbuanna ealaíonta agus cultúrtha agus tacú leo sin.

“Cuirfidh tiomantas an Aire Noonan méadú a chur go €70 milliún ar an uasteorainn do chaiteachas incháilithe faoi Alt 481 d’fhaoiseamh cánach d’earnáil na scannán borradh faoi thionscal na scannán agus na teilifíse. Cuideoidh ardú na tairsí le tuilleadh léiriúchán ar bhuiséad mór a mhealladh chun na tíre seo, agus cuirfidh sé le clú na tíre seo mar láthair do scannáin idirnáisiúnta.

“Cuirim fáilte mhór freisin roimh an méadú ar mhaoiniú do chlár oidhreachta mo Roinne. Tá súil agam sonraí a fhógairt go luath a bhaineann le scéim a thacóidh leis an oidhreacht thógtha ar fud na tíre. “Fágfaidh leithdháileadh buiséid na bliana seo freisin go mbeifear in ann leanúint le hoibriú agus le bainistiú na 6 pháirc náisiúnta agus na 78 n-anaclann dúlra agus beifear in ann leanúint leis na bearta cúitimh, athlonnaithe agus athchóirithe d’úinéirí talún a bhfuil tionchar ag na Treoracha ón AE maidir le hÉin agus Gnáthóga orthu.

“Leanfaidh an Roinn ag tabhairt tús áite do thacaíocht don Ghaeilge agus d’fhorbairt inbhuanaithe phobail na n-oileán in 2016.  Tá na leithdháiltí maoinithe do na hOileáin agus don Straitéis 20 Bliain don Ghaeilge méadaithe do 2016 agus cuirfear i gcrích forbairt ionad cultúir ag Teach an Phiarsaigh, Ros Muc, Co. na Gaillimhe mar chuid de chlár Éire 2016.

CRÍOCH

 

Nóta do na hEagarthóirí:

Is ionann Éire 2016: Clár Comórtha Céad Bliain, atá faoi Stiúir an Aire Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta, Heather Humphreys T.D., agus clár gníomhaíochta bliana d'fhonn imeachtaí Éirí Amach 1916 a chomóradh, machnamh a dhéanamh ar an méid atá bainte amach againn le 100 bliain anuas agus súil chun tosaigh a chaitheamh ar thodhchaí na hÉireann.

Cuimsíonn an clár seacht snáithe: Searmanais Stáit; Machnamh ar an Stair; Rannpháirtíocht Phobail; An Teanga Bheo; An Óige agus an tSamhlaíocht; Léiriú Cultúrtha; agus Éireannaigh ar fud an Domhain agus an Diaspóra.

Faoin maoiniú caipitil atá á chur ar fáil mar chuid d’Éire 2016: Clár Comórtha Céad Bliain, cuirfear i gcrích roinnt mórthionscadal cuimhneacháin caipitil, lena n-áirítear:

  • Ionad Léirmhínitheach & Taispeántais Ard-Oifig an Phoist;
  • an t-ionad nua do chuairteoirí ag Teach an Phiarsaigh, Ros Muc;
  • an Músaem Tionóntán ag 14 Sráid Henrietta i mBaile Átha Cliath; agus
  • athchóiriú Dhún Richmond, Baile Átha Cliath.
  • athfhorbairt Sheomraí Kevin Barry sa Cheoláras Náisiúnta
  • oibreacha do mhéadú agus d’fheabhsú sa Chartlann Náisiúnta
  • Tá soláthar ann freisin d’fhorbairt Ionad Cuimhneacháin 1916 ag an Séadchomhartha Náisiúnta ag 14-17 Sráid an Mhúraigh agus do roinnt tionscadal tábhachtach cuimhneacháin eile, lena n-áirítear ag Reilig Ghlas Naíon agus ag an Ataenaem in Inis Córthaidh

An Chomhairle Ealaíon agus na Forais Chultúrtha Náisiúnta:

D’éirigh leis an Aire Humphreys €2 mhilliún breise a fháil i maoiniú aonuaire don Chomhairle Ealaíon mar chuid de Mheastacháin Athbhreithnithe 2015. Tá sé seo coinnithe don bhliain seo, le leithdháileadh breise de €500,000. Ciallaíonn sé seo go bhfuil leithdháileadh an Bhuiséid do 2016 don Chomhairle Ealaíon €2.5 milliún níos airde ná an leithdháileadh Buiséid do 2015.

D’éirigh leis an Aire Humphreys €2 mhilliún breise a fháil freisin i maoiniú aonuaire do na Forais Chultúrtha Náisiúnta mar chuid de Mheastacháin Athbhreithnithe 2015. Bhí an maoiniú seo dírithe ar aghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna ar leith i roinnt príomhfhorais, lena n-áirítear an Leabharlann Náisiúnta agus an tArd-Mhúsaem. É sin ráite, tá an maoiniú breise seo coinnithe do 2016. Bainfidh na Forais Chultúrtha tairbhe freisin as maoiniú breise faoi Éire 2016: Clár Comórtha Céad Bliain.

Cuid 481:

Cuireann Alt 481 faoiseamh cánach ar fáil i leith costas léiriú scannán. Tháinig roinnt feabhsúcháin ar Alt 481 i bhfeidhm in Eanáir 2015; tá síneadh curtha leis an scéim go dtí deireadh 2020 agus mhéadaigh luach Alt 481 go 32% den chaiteachas incháilithe, óna luach roimhe sin de 28%. Gheall an tAire Noonan an scéim a choimeád faoi athbhreithniú i gCáinaisnéis 2015 agus tá an gealltanas sin comhlíonta aige tríd an uasteorainn do chaiteachas incháilithe a mhéadú go €70 milliún, óna leibhéal reatha de €50 milliún.

 

An Roinn Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta, 23 Sráid Chill Dara,Baile Átha Cliath - D02 TD30 (01) 631 3800 / Íosghlao: 1890 383 000

Dearadh & Forbairt ag Fusio

Vision One Civil Service