20/06/16

Cuairt á tabhairt ag an Aire Humphreys ar fheirmeoirí i gCo. an Dúin le Reifreann an RA maidir leis an AE an tseachtain seo chugainn a phlé

Beidh an tAire Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta, Heather Humphreys TD, ag labhairt tráthnóna inniu (Dé Luain) le grúpa feirmeoirí i gContae an Dúin le seasamh Rialtas na hÉireann a leagan amach i dtaca le reifreann an RA an tseachtain seo agus leis an tionchar diúltach a phlé a d’fhéadfaí a imirt ar lucht feirmeoireachta má vótálfar chun an AE a fhágáil. Tá an cruinniú á eagrú ag MP an SDLP, Margaret Richie.

Ag labhairt di roimh an chruinniú, dúirt an tAire Humphreys:

“Tá súil agam anocht léargas a thabhairt ar roinnt de na ceisteanna a bhaineann le feirmeoirí, go háirithe sa cheantar seo ar an teorainn, agus iad ag déanamh cinneadh faoin mbealach ina gcaithfidh siad a vóta i Reifreann an RA maidir leis an AE Déardaoin. Mar dhuine a bhfuil cónaí uirthi ar fheirm cúpla míle trasna na teorann, is ceist í seo atá an-ghar do mo chroí.

Is iomaí tairbhe atá bainte ag Tuaisceart Éireann agus ceantar na teorann as bheith mar chuid den AE. Tá ballraíocht na Breataine agus na hÉireann san AE tábhachtach ó thaobh caidrimh níos fearr a fhorbairt agus tacú le ceart na ndaoine anseo Briotanaigh, Éireannaigh nó an dá rud a thabhairt orthu féin. Chuir cistiú PEACE go mór le pobail ar cheantar na Teorann agus cuidíonn an rochtain ar an margadh aonair, nach féidir ach trí bhallraíocht san AE, poist a chruthú.

“Cé go dtuigtear gur ceist é do thoghthóirí an RA, ní dhéanann Rialtas na hÉireann na dúshláin a thiocfadh chun cinn dá vótálfar leis an AE a fhágáil a mheas faoina luach. Tá sé seo fíor ach go háirithe i dtaca le trádáil agus is cúis mhór imní é d’earnáil agraibhia na hÉireann. Is é an Ríocht Aontaithe an comhpháirtí trádála is mó atá ag Éirinn, go mór agus go fada.

“Dé réir na Príomhoifige Staidrimh, sa bhliain 2015 d’easpórtáil muid beagnach €5.1 billiún de tháirgí talmhaíochta, lena n-áirítear beagnach €970 milliún de tháirgí déiríochta agus níos mó ná €1.1 billiún de tháirgí mairteola. B’fhiú €3.8 billiún ár n-allmhairí ón RA. Ba tháirgí déiríochta beagnach €470 milliún den tsuim sin agus ba tháirgí mairteola níos mó ná €100 milliún di.

“Tarlaíonn an trádáil dhéthaobhach seo ar bhonn rialacha comhchuibhithe AE maidir le sláinte ainmhithe agus sláinte poiblí agus lipéadú, gan deimhniúchán coimpléascach, teorainneacha ar chuóta, ná dleachtanna ná taraifí custaim.  Agus, ar ndóigh, tá sé sin go léir á thacú ag cur i bhfeidhm an Chomhbheartais Talmhaíochta.

“Tá an earnáil feirmeoireachta ó thuaidh agus ó dheas den teorann idirnasctha ar an slabhra breisluacha agraibhia. Déantar go leor den bhainne a dhéantar sa Tuaisceart a phróiseáil sa Deisceart. Ramhraítear eallaí ar fheirmeacha éagsúla ar dhá thaobh na teorann sula maraítear iad ar thaobh amháin nó ar an taobh eile. Agus feidhmíonn ár dtionscal agrai-eolaíochta trasna na teorann.

“Dá bhfágfaí an AE bheadh Tuaisceart Éireann i mbaol ar bhealaí éagsúla. Measann eacnamaí na hOllscoile Oscailte, Leslie Budd, go bhféadfadh costas de beagnach £1 billiún in aghaidh na bliana a bheith i gceist do Thuaisceart Éireann dá bhfágfaí an AE.  Dúirt sé go bhféadfadh ‘méadú suntasach’ a theacht ar chostais idirghabhála do thrádáil trasteorann agus go bhféadfadh sé ‘bheith ina dhídhreasacht’ do chomhoibriú eacnamaíoch.

“Tá tuairim uathúil ag Éirinn ar reifreann na seachtaine seo, mar gheall ar ár gcaidreamh dlúth leis an Ríocht Aontaithe. Creidim gur chun leasa feirmeoirí i dTuaisceart Éireann, agus go deimhin daoine ar fud an RA, a bheadh sé dá bhfanfaí san AE, agus tá súil agam go mbeidh sé sin ar intinn acu nuair a chaitheann siad a vóta an tseachtain seo.”

CRÍOCH

 

An Roinn Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta, 23 Sráid Chill Dara,Baile Átha Cliath - D02 TD30 (01) 631 3800 / Íosghlao: 1890 383 000

Dearadh & Forbairt ag Fusio

Vision One Civil Service