30/05/17

Fáilte á cur ag an Aire Stáit Seán Kyne roimh chinneadh an Rialtais i dtaca le Bille na dTeangacha Oifigiúla (Leasú) 2017

Tá fáilte curtha ag an Aire Stáit sa Roinn Ealaíon, Oidhreachta, Gnóthaí Réigiúnacha, Tuaithe agus Gaeltachta, Seán Kyne, T.D., roimh chinneadh an Rialtais inniu bille a dhréachtú chun leasú a dhéanamh ar Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003. Eascraíonn an cinneadh seo as an t-athbhreithniú ar an mBille a chur an tAire Stáit Kyne ar bun anuraidh, tar éis dó glacadh lena chúraimí sa Roinn.

Dúirt an tAire Stáit Kyne inniu: "Ó tháinig mé isteach sa Roinn, bhí sé d’aidhm agam Bille nua a thabhairt chun cinn a chinnteodh go leanfadh an tAcht Teanga de bheith ina thacaíocht éifeachtach do gach duine ar mian leis/léi seirbhísí d’ardchaighdeán i nGaeilge a fháil ón Stát. Tá sé soiléir domsa, ón taighde ata déanta roimhe seo agus ó na comhráití a bhí agam le Pobal na Gaeilge, na Gaeltachta agus leis an gCoimisinéir Teanga agus páirtithe leasmhara eile le bliain anuas, go bhfuil éileamh suntasach ar sheirbhísí i nGaeilge a bheith ar fáil ar chomhchéim leis na seirbhísí a chuirtear ar fáil i mBéarla.

“Ta iarracht déanta sna cinn seo dul i ngleic le dhá mhórcheist – na Scéimeanna Teanga agus an Earcaíocht sa tSeirbhís Phoiblí. Tá na laigeachtaí a bhaineann le córás na scéimeanna teanga aitheanta agam cheana. Tar éis athbhreithniú a dhéanamh ar an gcóras, tá sé i gceist agam córas na gcaighdeán a thabhairt isteach anseo in Éirinn. Faoin gcóras seo, bheadh rangú le déanamh ar chomhlachtaí poiblí, ag baint úsáide as rialacháin chun caighdeáin a leagan síos do na comhlachtaí sin. Ar an mbealach seo, d’fhéadfaí a chinntiú go mbeadh na caighdeáin is airde ó thaobh úsáid na Gaeilge de, bainteach leis na heagraíochtaí a mbíonn ag soláthar seirbhísí don phobal, pobal na Gaeilge agus na Gaeltachta san áireamh. Ní hamháin go mbeidh an córas seo níos éifeachtaí ó thaobh cearta an tsaoránaigh a chosaint, ach laghdóidh sé an t-ualach riaracháin a bhaineann le haontú scéimeanna teanga faoi láthair.”

“Beidh éifeacht an chórais nua seo ag brath go mór ar chúrsaí earcaíochta. Tá sé soiléir domsa go bhfuil fadhbanna ann faoi láthair agus creidim go láidir go gcaithfear méadú a chur ar líon na bhfostaithe stáit atá in ann seirbhísí a chur ar fail trí Ghaeilge agus a chinntiú go bhfuil Gaeilge ar a dtoil ag oifigigh stáit atá ag feidhmiú i gceantair Ghaeltachta. Ar iarratas uaimse, tá plé ar bun le tamall anuas ag m’oifigigh lena gcomhghleacaithe i Ranna eile agus sna príomhfhorais phoiblí, le scrúdú a dhéanamh ar a gcuid riachtanas i dtaca le daoine atá feidhmiúil go dátheangach.  Ó na comhráití sin, bheinn dóchasach go mbeimis in ann teacht ar réiteach a chinnteodh go mbeadh líon leordhóthanach de chainteoirí Gaeilge á earcú sa státchóras agus an Bille seo á dhréachtú againn. Beidh sé mar chuspóir sa Bhille go mbeidh 20% de na daoine nua a earcaítear don tseirbhís phoiblí ina gcainteoirí Gaeilge, go mbeidh gach oifig phoiblí atá lonnaithe sa Ghaeltacht ag feidhmiú trí Ghaeilge agus go mbeidh na comhlachtaí in ann freastal ar an éileamh ón bpobal ar sheirbhísí trí Ghaeilge.”

“Agus muid ag déanamh athbhreithniú ar an mBille, phléigh muid na héilimh a bhí ag na heagrais Ghaeilge, ag an bhfreasúra agus ag an gCoimisinéir Teanga. Táim dóchasach go bhfuil a ndóthain sna cinn seo a chinnteoidh go mbeidh muid in ann Bille Teanga láidir a dhréachtú. Beidh breis comhairliúcháin ar bun anois leis na Ranna Stáit, Oifig an Ard-Aighne agus na páirtithe leasmhara eile, agus tá mé ag súil leis an gcomhairliúchán agus an bplé a bheidh ar bun i dTithe an Oireachtais agus an Bille seo ag dul tríd an phróisis reachtaíochta. Is céim eile í seo maidir le cur i bhfeidhm na Stráitéise 20 Bliain don Ghaeilge agus, dar ndóigh, cabhróidh forálacha an Bhille nua leis an bpróiseas pleanála teanga atá ar bun sa Ghaeltacht. Creidim go láidir gur ag obair i gcomhar lena chéile is fearr a bhainfimid torthaí dearfacha amach don teanga agus do phobal na Gaeilge.”

Táthar ag súil go bhfoilseofar Cinn an Bhille ar an Déardaoin, 1 Meitheamh.

 

CRÍOCH

An Roinn Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta, 23 Sráid Chill Dara,Baile Átha Cliath - D02 TD30 (01) 631 3800 / Íosghlao: 1890 383 000

Dearadh & Forbairt ag Fusio

Vision One Civil Service